Кучли совуқ ва омбордаги ёнилғи заҳираларининг камлиги туфайли Европа яқин икки ой ичида газсиз қолиши мумкин, деб ёзади Bloomberg.

Фото: Google Images

Вазият кескинлашганига қарамай, йиллар давомида бунинг учун шарт-шароитлар ривожланиб бормоқда, деб таъкидлайди нашрда эълон қилинган мақола муаллифлари. Улар Европа «энергетикага ўтиш даврида» эканини айтган: у кўмир электр станцияларини ёпмоқда ва шу билан қайта тикланадиган энергия манбаларига қарамликни оширмоқда. Шамол ва қуёш энергиясини ишлаб чиқариш экологик тоза бўлса-да, бу манбалар «ўзгарувчан» бўлиб, ўтган йили Европада электр энергияси ишлаб чиқариш кескин пасайган.

Европадаги омборхоналар 56 фоизга тўлган, бу ўн йиллик ўртача кўрсаткичдан паст. Wood Mackenzie консалтинг компанияси экспертларининг прогнозларига кўра, агар Россия газ етказиб беришни кўпайтирмаса, март ойи охирига келиб Европадаги заҳиралар даражаси 15 фоизгача камаяди, бу тарихдаги энг паст кўрсаткичга айланиши мумкин.

Ўтган йили Европа газ биржалари нархлари бир қанча рекордларни янгилади. 21 декабрь куни ёқилғи нархи биринчи марта 1 кубометр учун 2 минг доллардан ошди. Fitch экспертлари буни Ямал–Европа газ қувури орқали сўрғичлар ҳажмининг камайиши, «Шимолий оқим 2» 2022 йилнинг иккинчи ярмидан эртароқ ишга туширилиши ҳақидаги маълумотлар ва Европада юзага келиши мумкин бўлган совуқлар ҳақидаги хабарлар билан боғлади.

Кейинчалик Европада газ нархи аста-секин пасая бошлади. 30 декабрда у 1 кубометр учун 1000 доллардан пасайди. «Шимолий оқим 2»нинг иккала линияси ҳам ишга тайёрлиги ҳақидаги хабарлар фонида ёқилғи нархи пасайишда давом этди.

22 декабрь куни Украинанинг «Нафтогаз» компанияси «Газпром»нинг Европа газ бозоридаги ҳаракатлари юзасидан Еврокомиссияга шикоят юборди.

«‘Газпром’ талаб ортиб бораётганига қарамай, Европа спот бозорида ўз газини сотишни кескин қисқартирди ва бошқа компанияларнинг Европага қўшимча газ ҳажмини етказиб бериш ва ‘Газпром’ билан рақобатлашиш имкониятларини чеклаб қўйди, — деди компания раҳбари Юрий Витренко. — Европадаги инқироз ва рекорд даражадаги нархларнинг ошишининг асосий сабаби шу. ‘Газпром’нинг хатти-ҳаракатлари рақобатга зиддир ва бутун Европа учун жиддий салбий оқибатларга олиб келди».

Маълумот учун, 21 декабрь кунги савдо натижаларига кўра, Россиянинг газ гиганти «Газпром»нинг котировкалари 4,29 фоизга ошиб, ҳар бир акция учун 339,88 рублни ташкил қилган. Чоршанба куни эрталабки савдо сессиясида компания нархи кўтарилишда давом этган — Москва вақти билан соат 08:00 ҳолатига кўра, акциялар 1,15 фоизга ўсиб, ҳар бир акция учун 343,78 рублни ташкил қилган.