Иқтисод - 10:43 · 21.04.2022

Пандемия ва геосиёсий инқироз Ўзбекистонда автомобиллар нархига қандай таъсир қилди?

Микрочип етишмовчилиги, логистика муаммолари, алоҳида компонентларнинг танқислиги ва глобал инфляция автомобилсозлик саноатига зарар етказди. Ишлаб чиқарувчилар инқирозга мослашишлари керак эди ва истеъмолчилар қийин танлов қилишлари керак эди.

Фото: «Аutostrada»

Автомобиллар, шунингдек, электроника, маиший техника ва бошқа товарлар нархлари 2020 йилнинг баҳоридан буён ошиб бормоқда, чунки жаҳон иқтисодиёти зарба ортидан зарба беради. Афтидан, инсоният ниҳоят COVID-19 пандемиясининг оғир шароитларига ўрганиб қолган бир пайтда, янги муаммолар пайдо бўлди.

Бутун дунёда автомобиллар нархи ошди, энди Европа ва АҚШ ҳам ёқилғи нархининг мисли кўрилмаган ўсишига дуч келмоқда. Осиё ва Россия Федерациясида бу борада асосан ҳеч қандай муаммо йўқ, аммо импорт қилинган компонентлар туфайли машиналар ҳали ҳам қимматлашмоқда.

Шу тариқа, Ўзбекистонда 2022 йилнинг февраль ойида Россиянинг «Lada» русумли русумли русумли русумли автомобиллари 2 фоиздан 4 фоизга кўтарилди, март ойида эса нарх белгилари икки марта – 3 фоиздан 9 фоизга ўзгарди. Натижада жорий йилнинг ўзида нархлар 2 фоиздан 10 фоизгача ошган. Бундан ташқари, «АвтоВАЗ» 2020 йилнинг баҳоридан бошлаб нархларни босқичма-босқич оширди. Ва энди таҳлилчилар рус ишлаб чиқарувчиси хорижий компонентлар билан жиддий муаммоларга дуч келганини ҳисобга олиб, оптимистик прогноз бера олмайди.

«Hyundai» 2022 йилнинг январь ойида автомобиллар нархини 2 фоиздан 8 фоизга, март ойида эса 4 фоизгача ўзгартирди. Бундан ташқари, «Creta» моделлари ўтган кузда кескин сакраб, 18% дан 25% гача.

«Skoda» баҳорда автомобиллар нархини оширмади, лекин ўтган йилнинг ноябрь ойида у 15% дан 16% гача ўзгарди. Аммо апрель ойида Ренаулт учун нархлар турли моделлар учун 5% дан 11% гача кўтарилди.

«Kia» автомобиллари йил бошида 4% дан 7% гача кўтарилди ва март ойи бошида баъзи моделлар янада ошди. Март ойининг иккинчи ярмида ишлаб чиқарувчи барча автомобиллар нархини 3 фоиздан 11 фоизга кўтаришга мажбур бўлди.

Шу билан бирга, узоқ вақт давомида «UzAuto Motors» жаҳон бозорида давомий кузатилган оғир шароитларга қарамай, автомобиль нархларини муқобил сақлашга муваффақ бўлди. Бундай ўзига боғлиқ бўлмаган оғир шароитда нархларни ушлаб туришнинг имкони бўлмади. Сўнгги икки йил ичида фақатгина жорий йилнинг баҳорида компания автомобиль моделлари нархини сезилмас даражада ўзгартиришга мажбур бўлди.

Аммо Ўзбекистонда автомобиль русумларининг сезиларли даражада кенгайгани, шунингдек чет эл автомобиллари импорти учун божхона ставкаларининг пасайтирилганига қарамай, «Chevrolet» автомобилларига талаб ҳали ҳамон юқори даражада сақланиб қолмоқда.